Het offici\u00eble handwasprotocol bestaat uit zes stappen die de handen systematisch reinigen: inzepen van handpalmen, wrijven tussen de vingers, reinigen van de knokkels, wassen van de duimen, reinigen van de vingertips en afspoelen van de polsen. Dit protocol, vastgesteld door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), duurt minimaal 40 tot 60 seconden en vormt de basis van infectiepreventie in de zorg. Hieronder beantwoorden we de meest gestelde vragen over het handwasprotocol in zorginstellingen.<\/p>\n
Het WHO-handwasprotocol bestaat uit zes opeenvolgende stappen die samen de handen grondig reinigen. De techniek is ontworpen om alle oppervlakken van de hand te bereiken, inclusief plekken die bij oppervlakkig wassen vaak worden overgeslagen, zoals de duimen, knokkels en nagelbedden.<\/p>\n
De gehele procedure duurt minimaal 40 tot 60 seconden. Kortere washandelingen zijn minder effectief omdat zeep tijd nodig heeft om bacteri\u00ebn en virussen los te maken van de huid. In zorginstellingen wordt deze techniek standaard aangeleerd en regelmatig getoetst.<\/p>\n
In de zorg is handen wassen verplicht op vijf specifieke momenten, ook wel de “vijf momenten van handhygi\u00ebne” van de WHO genoemd. Deze momenten zijn vastgesteld om kruisbesmetting tussen pati\u00ebnten, zorgverleners en de omgeving te voorkomen.<\/p>\n
Naast deze vijf momenten gelden in veel zorginstellingen aanvullende richtlijnen, bijvoorbeeld bij het betreden en verlaten van isolatiekamers of na het gebruik van handschoenen. Naleving van deze momenten is een van de meest effectieve maatregelen tegen zorginfecties.<\/p>\n
Een volledige wasbeurt, in \u00e9\u00e9n washandje<\/p>\n
Zacht, hypoallergeen en zonder parfum.<\/p>\n Bekijk het product<\/a>\n <\/div>\n<\/div>\n Handen wassen met water en zeep verwijdert vuil, organisch materiaal en een groot deel van de aanwezige micro-organismen mechanisch. Handen desinfecteren met een alcoholhoudende handgel doodt bacteri\u00ebn en virussen die op de huid aanwezig zijn, maar verwijdert geen zichtbaar vuil of sporen van bepaalde bacteri\u00ebn zoals Clostridioides difficile<\/em>.<\/p>\n In de praktijk vullen beide methoden elkaar aan. Desinfectie is sneller en geschikt voor de meeste momenten van handhygi\u00ebne in de zorg. Wassen met water en zeep is noodzakelijk wanneer de handen zichtbaar verontreinigd zijn, na contact met pati\u00ebnten met een C. difficile<\/em>-infectie en na het gebruik van het toilet. Alcoholgel werkt niet effectief op handen die besmet zijn met organisch materiaal, omdat de alcohol dan niet goed in contact komt met de huid.<\/p>\n De keuze tussen wassen en desinfecteren is dus niet willekeurig maar protocolgericht. Zorginstellingen leggen in hun hygi\u00ebnebeleid vast welke methode op welk moment van toepassing is.<\/p>\n Om bacteri\u00ebn effectief te verwijderen, moet je handen wassen gedurende minimaal 40 tot 60 seconden. Dit is de door de WHO aanbevolen minimale duur voor het handwasprotocol met water en zeep. Kortere washandelingen, zoals de gangbare 10 tot 15 seconden, zijn onvoldoende om micro-organismen grondig te verwijderen.<\/p>\n De tijdsduur is om twee redenen belangrijk. Ten eerste heeft zeep tijd nodig om de vetachtige buitenlaag van bacteri\u00ebn en virussen aan te tasten. Ten tweede zorgt de mechanische wrijving gedurende voldoende tijd ervoor dat micro-organismen fysiek van de huid losgemaakt worden. Een handwasbeurt die de zes stappen van het WHO-protocol volledig doorloopt, bereikt automatisch de aanbevolen tijdsduur.<\/p>\n Voor handalcohol geldt een kortere tijd van 20 tot 30 seconden, omdat de werkzame stof direct bacteriedodend werkt zonder mechanische wrijving nodig te hebben.<\/p>\n In zorginstellingen wordt bij voorkeur vloeibare zeep gebruikt uit een gesloten dispenser, omdat dit besmetting van de zeep zelf voorkomt. De zeep moet pH-neutraal en huidvriendelijk zijn, zodat frequente washandelingen de huidbarri\u00e8re niet beschadigen. In sommige situaties, zoals bij chirurgische handhygi\u00ebne, wordt antiseptische zeep met werkzame stoffen zoals chloorhexidine of povidonjodium gebruikt.<\/p>\n Gewone stukzeep is in de professionele zorg niet geschikt, omdat het oppervlak ervan een broedplaats kan worden voor bacteri\u00ebn. Dispensers moeten regelmatig worden gereinigd en nooit worden bijgevuld zonder de houder eerst te reinigen, om stapeling van besmette zeep te voorkomen.<\/p>\n Naast traditioneel wassen met water en zeep wordt in de zorg steeds vaker gekozen voor verzorgend wassen<\/a> met disposable washandjes. Deze methode, ook bekend als wassen zonder water, maakt gebruik van kant-en-klare wegwerpwashandjes met een huidvriendelijke lotion en is met name geschikt voor pati\u00ebnthygi\u00ebne aan bed, waarbij traditioneel wassen minder praktisch of belastend is. Voor zorginstellingen die op zoek zijn naar geschikte wegwerpwashandjes, zijn de Ambimed vochtige wegwerp washandjes ongeparfumeerd<\/a> en de Ambimed vochtige wegwerp washandjes geparfumeerd<\/a> verkrijgbaar via Stomashop.<\/p>\n Ziekenhuizen controleren de naleving van het handwasprotocol via directe observatie, waarbij getrainde observatoren het handwasgedrag van zorgverleners registreren op de vijf momenten van handhygi\u00ebne. De resultaten worden vastgelegd in nalevingspercentages die periodiek worden gerapporteerd aan afdelingshoofden en infectiepreventieteams.<\/p>\n Naast directe observatie zijn er aanvullende controlemethoden in gebruik:<\/p>\n Handhygi\u00ebnenaleving is een van de kernprestatie-indicatoren in het ziekenhuiskwaliteitsbeleid en wordt in Nederland gemonitord als onderdeel van de richtlijnen van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en de Werkgroep Infectiepreventie (WIP).<\/p>\n Naast het naleven van het handwasprotocol is de dagelijkse pati\u00ebnthygi\u00ebne een tweede pijler van infectiepreventie in ziekenhuizen en verpleeghuizen. Ambiance Healthcare levert onder het merk Ambimed een volledig assortiment voor verzorgend wassen, speciaal ontwikkeld voor de professionele zorgsector.<\/p>\nWat is het verschil tussen handen wassen en handen desinfecteren?<\/h2>\n
Hoe lang moet je handen wassen om bacteri\u00ebn te verwijderen?<\/h2>\n
Welke zeep is geschikt voor het handwasprotocol in zorginstellingen?<\/h2>\n
Hoe wordt naleving van het handwasprotocol gecontroleerd in ziekenhuizen?<\/h2>\n
\n
Hoe Ambiance Healthcare zorginstellingen ondersteunt bij pati\u00ebnthygi\u00ebne<\/h2>\n
\n